Hizmet verdiğimiz sektörler
Reaktif enerji bedelinin sebebi sektörden sektöre değişir: fabrikada motor yükü, plazada UPS ve LED, otelde sezon, GES’li tesiste azalan aktif tüketim. Aşağıda her sektörde yükün nasıl davrandığını, cezanın nereden geldiğini ve hangi çözümü kullandığımızı bulabilirsiniz.
Sanayi ve üretim tesisleri
Motor, kompresör, kaynak ve sürücü yükü olan fabrikalar ve atölyeler.
- Tekstil (iplik, dokuma, boya ve apre)
- Gıda üretim ve paketleme
- Plastik enjeksiyon ve ambalaj
- Metal işleme ve CNC atölyeleri
- Döküm ve haddehane
- Kimya ve boya üretimi
- Otomotiv yan sanayi
- Mobilya ve ahşap üretimi
- Elektronik ve beyaz eşya üretimi
- Matbaa ve kağıt
- Çimento, beton ve yapı malzemesi
- Mermer ve taş işleme
- Tersane ve gemi inşa
- Organize sanayi bölgelerindeki işletmeler
- Yük yapısı
- Motorlar, kompresörler, kaynak makineleri ve presler gün boyunca endüktif reaktif enerji çeker. Hız kontrol sürücüleri (inverter) ve doğrultucular harmonik üretir. Vardiya değişiminde ve molalarda yük birden düşer.
- Sık görülen sorun
- En sık görülen ceza endüktif sınır aşımıdır. Harmonik yüksekse reaktörsüz kondansatörler ısınır, sigorta attırır ve kısa sürede kapasite kaybeder.
- Uyguladığımız çözüm
- Ölçülen yüke göre boyutlanan kademeli pano kullanılır. Sürücü yoğun tesislerde reaktörlü (detuned) kademe, kaynak ve pres gibi saniyeler içinde değişen yüklerde SVC eklenir.
AVM, mağaza ve depolar
LED aydınlatma, UPS ve soğutma yükünün birlikte bulunduğu ticari binalar.
- Alışveriş merkezleri
- Süpermarket ve hipermarket zincirleri
- Mağaza ve showroomlar
- Toptan ticaret ve lojistik depoları
- Akaryakıt istasyonları
- Yük yapısı
- LED aydınlatma, UPS, bilgisayarlar ve elektronik balastlar kapasitif yük oluşturur. Gündüz klima ve soğutma kompresörleri endüktif tarafı büyütür; kapanıştan sonra ve hafta sonu bu yükler kalkar.
- Sık görülen sorun
- Aynı binada gündüz endüktif, gece kapasitif ceza görülebilir. Panodaki kademeler tamamen devreden çıksa bile binanın kendi kapasitif yükü sınırı aşabilir.
- Uyguladığımız çözüm
- Kapasitif tarafı dengelemek için şönt reaktör kademesi ve iki yönü de izleyen röle kullanılır. Soğutma yükü büyükse endüktif taraf için reaktörlü kademeler eklenir.
Hastane ve sağlık tesisleri
7/24 çalışan, UPS ve elektronik cihaz yükü yüksek binalar.
- Özel hastaneler
- Tıp merkezleri ve poliklinikler
- Görüntüleme merkezleri (MR, tomografi)
- Diyaliz merkezleri
- Tahlil laboratuvarları
- Huzurevleri ve bakım merkezleri
- Yük yapısı
- Yük gece gündüz sürer: UPS’ler, tıbbi cihazların güç kaynakları, asansörler, klima santralleri ve soğutma grupları birlikte çalışır. Görüntüleme cihazları kısa süreli yüksek akım çeker.
- Sık görülen sorun
- UPS ve elektronik yükler harmonik ve kapasitif kayma yaratır; reaktörsüz kondansatör bu ortamda rezonansa girebilir. Panoda arıza çıktığında bakım için enerjiyi kesmek kolay değildir.
- Uyguladığımız çözüm
- Harmonik ölçümünün sonucuna göre reaktörlü pano ya da aktif harmonik filtre seçilir. Bakım ve parça değişimi, tesisin çalışma düzeni gözetilerek önceden planlanır.
Okul, üniversite ve yurtlar
Ders ve tatil dönemleri arasında yükü çok değişen kampüsler.
- Üniversite kampüsleri
- Özel okul ve kolejler
- Öğrenci yurtları
- Kurs ve eğitim merkezleri
- Yük yapısı
- Ders saatlerinde aydınlatma, bilgisayar laboratuvarları, klima ve mutfak yükü yüksektir. Akşamları, hafta sonu, yarıyıl ve yaz tatilinde yük çok düşer.
- Sık görülen sorun
- Bina büyük ölçüde boşken LED ve UPS yükü kalır, oran kapasitif tarafa kayar. Ceza çoğu zaman okulun kapalı olduğu aylarda gelir ve fark edilmesi geç olur.
- Uyguladığımız çözüm
- Şönt reaktör kademesi eklenir, röle düşük yükte de doğru çalışacak şekilde ayarlanır. Uzaktan takiple tatil aylarındaki oranlar ay bitmeden görülür.
Plaza, ofis ve veri merkezleri
Sunucu, UPS ve bilgisayar yükünün ağır bastığı binalar.
- Plaza ve iş merkezleri
- Veri merkezleri
- Çağrı merkezleri
- Teknoparklar
- Yük yapısı
- Sunucu güç kaynakları, UPS’ler, bilgisayarlar ve LED aydınlatma ağırlıktadır. Bu cihazların çoğu kapasitif ya da kapasitife yakın çalışır; motor yükü büyük ölçüde klima ve asansörlerden gelir.
- Sık görülen sorun
- Bu binalarda kapasitif ceza endüktif cezadan daha sık görülür. Veri merkezlerinde UPS ve soğutma sürücülerinden gelen harmonikler kondansatörleri zorlar.
- Uyguladığımız çözüm
- Kapasitif taraf şönt reaktörle dengelenir. Harmonik ölçümüne göre reaktörlü kademe ya da aktif filtre eklenir.
Otel, turizm ve spor tesisleri
Sezona göre doluluğu ve yükü değişen tesisler.
- Otel ve tatil köyleri
- Termal tesisler
- Kongre ve etkinlik merkezleri
- Spor tesisleri ve kapalı havuzlar
- Yük yapısı
- Klima santralleri, havuz ve sirkülasyon pompaları, çamaşırhane, mutfak ve soğuk odalar sezonda birlikte çalışır. Sezon dışında doluluk ve yük birkaç kat düşer.
- Sık görülen sorun
- Sezonda endüktif, sezon dışında kapasitif ceza görülebilir. Sezon başında devreye giren yükler eski pano ayarlarını yetersiz bırakır.
- Uyguladığımız çözüm
- Kademeler sezonun en yüksek ve en düşük yükü düşünülerek seçilir, kapasitif taraf için şönt reaktör eklenir. Pano bakımı sezon açılmadan yapılır.
Enerji ve altyapı tesisleri
GES’li işletmeler, arıtma ve pompa istasyonları, kendi trafosu olan tesisler.
- Güneş enerjisi santralleri ve çatı GES’i olan işletmeler
- Su ve atıksu arıtma tesisleri
- Pompa ve terfi istasyonları
- Soğuk hava depoları
- Kendi trafosu olan (OG aboneli) işletmeler
- Yük yapısı
- Arıtma ve pompa istasyonlarında büyük motorlar, blowerlar ve sürücüler çalışır. GES’li tesislerde gündüz tüketilen enerjinin bir kısmı içeride üretildiği için şebekeden çekilen aktif enerji azalır. Kendi trafosu olan işletmelerde trafo boşta da reaktif enerji çeker.
- Sık görülen sorun
- GES devreye girdikten sonra reaktif enerji aynı kalırken aktif enerji düşer ve oran sınırı aşar. Trafonun boşta çektiği reaktif enerji, gece ve hafta sonu tek başına ceza sebebi olabilir.
- Uyguladığımız çözüm
- GES’li tesislerde ölçüm, üretimin olduğu ve olmadığı saatlere göre ayrı değerlendirilir. Trafo için sabit kademe, sürücü yoğun tesislerde harmonik filtre kullanılır.
Kamu binaları ve ulaşım
Karışık yükü olan, çoğu 7/24 çalışan yerleşkeler.
- Belediye hizmet binaları
- Havalimanları
- Liman ve marinalar
- Metro ve raylı sistem bakım merkezleri
- OSB yönetim binaları
- Stadyum ve spor kompleksleri
- Yük yapısı
- Aydınlatma, iklimlendirme, asansör, yürüyen merdiven, pompa ve atölye yükleri bir arada bulunur; birçoğu 7/24 çalışır.
- Sık görülen sorun
- Karışık yükte oran gün içinde iki yöne de kayabilir. Birden çok trafo ve sayaç olan yerleşkelerde her ölçüm noktasının ayrı değerlendirilmesi gerekir.
- Uyguladığımız çözüm
- Her sayaç noktası için ayrı ölçüm yapılır, ihtiyaca göre pano ya da SVC kurulur. Bakım sözleşmesiyle panolar düzenli kontrol edilir.
Tarım ve hayvancılık
Pompa, fan ve soğutma motorlarıyla çalışan, yükü sezona bağlı işletmeler.
- Seralar ve topraksız tarım tesisleri
- Tarımsal sulama pompa istasyonları
- Ürün kurutma ve işleme tesisleri
- Süt ve besi çiftlikleri
- Silo ve hububat depoları
- Yük yapısı
- Sulama pompaları, havalandırma fanları, süt soğutma tankları ve kurutma ünitelerinin motorları baskındır. Sulama yükü yalnız sezonda çalışır.
- Sık görülen sorun
- Motor yükü güç katsayısını düşürür ve endüktif sınır aşılır. Sezon bitince yalnız trafo ve küçük yükler kalır; pano buna göre ayarlı değilse oran bu kez kapasitif tarafa geçebilir.
- Uyguladığımız çözüm
- Pompa ve fan gücüne göre kademeli pano kurulur, sürücülü pompalarda reaktörlü kademe kullanılır. Pano gövdesi kurulacağı yerin tozu ve nemi gözetilerek seçilir.
Sektörünüz listede yok mu?
Kompanzasyon ihtiyacını sektörün adı değil, tesisteki yükün yapısı belirler. Motor, sürücü, UPS, LED aydınlatma ya da GES olan her işletmede aynı ölçüm yöntemini kullanırız: önce son faturalar, gerekirse birkaç günlük enerji analizi, sonra pano. Elinizde fatura yoksa reaktif ceza risk testiyle başlayabilirsiniz.
Son faturanızı gönderin, reaktif durumunuzu birlikte okuyalım.
Aktif ve reaktif değerlerden ihtiyacınızı çıkarıyor, gerekirse yerinde ölçüm planlıyoruz.