Kompanzasyon Panosu Fiyatları 2026: kVAr Bandına Göre Maliyet ve Geri Dönüş

Kısa cevap: Kompanzasyon panosunun 2026 fiyatını önce panonun kVAr bandı, sonra reaktörlü kademe, SVC, aktif harmonik filtre ve OG tarafı gibi ek ihtiyaçlar belirler. Bu yazıda TL aralığı yerine bantlara göre maliyet yapısını ve geri dönüş hesabını anlatıyoruz. Reaktif enerji bedeli 4 Nisan 2026’dan beri 3,493698 TL/kVArh (vergiler hariç) olduğu için, ceza ödeyen bir tesis pano teklifini aylık kaçınılan bedele bölerek geri dönüş süresini kendisi hesaplayabilir.

Fiyatı oluşturan kalemlerin tek tek listesi ve teklif karşılaştırma soruları için kompanzasyon panosu fiyatı neye göre belirlenir yazısına bakın. Bu yazı o listeyi tekrar etmez; güç bantlarına ve yatırımın kendini ne zaman ödediğine odaklanır.

Bu yazıda neden TL fiyat aralığı yok?

Ekim 2026 itibarıyla kVAr bandına göre fiyat veren, tarihi ve kapsamı belli, birbirinden bağımsız iki kamuya açık kaynak bulamadık. İnternette dolaşan rakamların çoğu ya tarihsizdir ya da hangi bileşenleri kapsadığını söylemez. Kondansatör, kontaktör ve röle fiyatları kura ve markaya göre değişir; aynı 100 kVAr panonun reaktörlü ve reaktörsüz hâli arasında belirgin fark vardır. Tarihsiz bir rakam bu yüzden yanıltıcı olur. Bunun yerine hangi bantta hangi kalemlerin fiyatı sürüklediğini ve yatırımın nasıl değerlendirileceğini anlatıyoruz.

Fiyat hangi kVAr bandında nasıl değişir?

Panodaki kalemlerin bir kısmı güçten bağımsızdır: gövde, reaktif güç rölesi, ana şalter, akım trafosu, kablaj, devreye alma ve işçilik. Bir kısmı ise kVAr ile birlikte büyür: kondansatörler, kontaktörler, sigortalar, bara kesitleri ve varsa reaktörler. Küçük panolarda sabit kalemlerin payı yüksek olduğu için kVAr başına maliyet yüksek görünür; güç büyüdükçe kondansatör ve anahtarlama kalemleri öne geçer.

Bu bantlar bir sınıflandırma kolaylığıdır, kural değildir. Hangi banda düştüğünüzü tesisin ölçülen aktif gücü ve güç katsayısı belirler; trafo gücü ya da sözleşme gücü belirlemez. Gereken gücü kompanzasyon hesaplama aracında kendi değerlerinizle görebilir, yöntemin ayrıntısını kaç kVAr kompanzasyon gerekir yazısında okuyabilirsiniz.

Bileşenler maliyete nasıl dağılır?

Aşağıdaki tablo oranları niteliksel olarak gösterir; kesin paylar marka seçimine ve tesisin ihtiyacına göre değişir.

Fiyatı hangi ek ihtiyaçlar yükseltir?

• Reaktörlü (detuned) kademeler: Sürücü, UPS ya da doğrultucu yükü fazla olan tesislerde her kademeye seri reaktör eklenir. Reaktörün kendisi, daha yüksek gerilim sınıfında kondansatör ve daha büyük gövde birlikte gelir. Karar ölçütleri harmonik filtre ne zaman gerekir yazısında.
• Tristörlü anahtarlama: Pres, punta kaynak, vinç gibi saniyeler içinde değişen yüklerde kontaktör yerine tristör modülü kullanılır; bu kalem kontaktöre göre pahalıdır ve soğutma ister.
• SVC ve şönt reaktör: Kapasitif oran sorunu olan tesislerde endüktif yük sürücüsü ve şönt reaktör eklenir. Ayrıntı için şönt reaktör ve SVC sayfasına bakın.
• Aktif harmonik filtre: Ölçüm, reaktörlü panonun yetmediğini gösterirse ayrı bir yatırım kalemi olarak eklenir. Seçenekler arasındaki farkı SVG, SVC ve aktif harmonik filtre farkı yazısında anlattık.
• OG kompanzasyon: Büyük OG abonelerinde kompanzasyonun bir kısmı OG tarafında yapılabilir; OG hücre, koruma ve ekipman fiyatı AG panodan farklı bir ölçektedir.
• Uzaktan takip: Haberleşmeli röle ve modem küçük bir ek kalemdir; dağınık tesislerde servis ziyaretini azaltır.

Geri dönüş süresi nasıl hesaplanır?

Ceza ödeyen bir tesiste yatırımın geri dönüşü basit bir bölmeyle bulunur:

Geri dönüş (ay) ≈ Panonun toplam teklif tutarı / Aylık ortalama kaçınılan reaktif bedel

Kaçınılan bedeli hesaplarken iki kural önemlidir. Birincisi, sınır aşıldığında yalnız aşan kısım değil, dönemde ölçülen reaktif enerjinin tamamı faturalanır. İkincisi, bir takvim yılındaki ilk ihlalin bedeli faturada gösterilir ve aynı faturada düşülür; yani her ay sınırı aşan bir tesis yılda 11 ay öder. Birim fiyatın tarihçesi için reaktif enerji birim fiyatı yazısına bakın.

Örnek hesap

Kurulu gücü 50 kVA’nın üstünde olan örnek bir tesis ayda 40.000 kWh aktif ve 14.000 kVArh endüktif reaktif enerji çekiyor olsun. Endüktif oran 14.000 / 40.000 = %35’tir, sınır %20 aşılmıştır ve bedel ölçülen reaktifin tamamı üzerinden çıkar:

14.000 kVArh × 3,493698 TL/kVArh = 48.911,77 TL (vergiler hariç, bir aylık)

Yılda 11 ay bu bedel ödenirse toplam 538.029,49 TL olur. Bu tesiste çalışma saatlerindeki ortalama yük 180 kW ve cos φ 0,80 ise, hedef 0,99 için gereken güç 180 × (0,750 − 0,1425) ≈ 109 kVAr çıkar; tesis 60 ile 150 kVAr bandındadır. Elinizdeki teklif tutarını 48.911,77 TL’ye bölerseniz kaç aylık bedelle pano maliyetinin karşılandığını görürsünüz.

Sınırın etkisini görmek için aynı tesisi iki durumda düşünün. Reaktif 8.400 kVArh olursa oran %21’dir ve 8.400 × 3,493698 = 29.347,06 TL bedel çıkar. Reaktif 7.600 kVArh olursa oran %19’dur ve bedel sıfırdır. Aradaki 800 kVArh fark, 29 bin TL’yi aşan bir fatura farkı yaratır. Bu yüzden sınıra yakın çalışan bir panonun bakımı ve kademe yapısı, yeni pano kadar geri dönüşü etkiler.

Geri dönüşü kısaltan ya da uzatan durumlar neler?

• Ceza ödemeyen tesis: Bugün ceza yoksa geri dönüş hesabı kaçınılan cezaya değil, risk altındaki faturaya göre yapılır. Ayrıca kurulu gücü 50 kVA ve üstündeki tesislerde kompanzasyon tesisi kurmak Güç Faktörünün İyileştirilmesi Tebliği gereği zorunludur; ayrıntı için kompanzasyon zorunlu mu yazısına bakın.
• Mevcut panonun revizyonu: Gövde, bara ve röle uygunsa yalnız kondansatör ve kontaktör değişimi yatırımı küçültür, geri dönüşü kısaltır.
• Çatı GES: GES devreye girince şebekeden çekilen aktif enerji azalır ve oran yükselir; GES planlanıyorsa pano buna göre boyutlanmalıdır.
• Bakım maliyeti: Kondansatörler zamanla kapasite kaybeder. Yıllık bakım ve kondansatör yenileme, geri dönüş hesabına işletme gideri olarak eklenmelidir.
• Yanlış boyutlandırma: Gereğinden büyük pano düşük yükte kapasitif tarafa kayar ve bu kez kapasitif bedel doğar; ucuz ama küçük pano ise endüktif cezayı bitirmez.

Tesisinizin risk düzeyini görmek için reaktif ceza risk testini kullanabilirsiniz.

Doğru teklif için ne hazırlamalısınız?

Son 12 ayın faturaları, abonelik tipi (AG ya da OG), trafo gücü, sürücü ve UPS gibi harmonik kaynaklarının yaklaşık gücü, GES bilgisi ve mevcut panonun fotoğrafı ile teklif formundan ulaşabilirsiniz. Faturanız üzerinden ön değerlendirme yapar, gerekiyorsa enerji analizörüyle yerinde ölçüm planlar ve teklifi kalem kalem hazırlarız. İmalat kapsamı için kompanzasyon panosu imalatı sayfasına bakabilirsiniz.

Sık sorulanlar

Kompanzasyon panosu kendini ne kadar sürede öder?

Tesise göre değişir. Teklif tutarını, aylık ortalama ödediğiniz reaktif bedele bölün; çıkan sayı geri dönüş süresidir (ay). Endüktif oran %20 sınırını her ay aşan bir tesis, yılın ilk ihlali düşüldükten sonra 11 ay bedel öder; hesabı buna göre yapın.

kVAr başına fiyat neden küçük panolarda daha yüksektir?

Gövde, röle, ana şalter, akım trafosu ve işçilik gibi kalemler güçten büyük ölçüde bağımsızdır. 40 kVAr bir panoda bu kalemler toplamın büyük kısmını oluşturur; 250 kVAr bir panoda ise kondansatör ve anahtarlama kalemleri öne geçer.

Reaktif bedel hesabında vergiler dahil mi?

EPDK’nın yayımladığı 349,3698 kr/kVArh birim fiyat vergiler hariçtir. Faturada vergiler ayrıca eklendiği için gerçek kaçınılan tutar, buradaki örnek hesaptan daha yüksek olur.

Kaynaklar

• EPDK, Elektrik Faturalarına Esas Tarife Tabloları (4 Nisan 2026 tablosu, reaktif enerji bedeli 349,3698 kr/kVArh)
• EPDK, Dağıtım Lisansı Sahibi Tüzel Kişiler ve Görevli Tedarik Şirketlerinin Tarife Uygulamalarına İlişkin Usul ve Esaslar, madde 13 ve EK-1
• Resmî Gazete, 30 Nisan 2022, sayı 31825: EPDK’nın 10961 sayılı kararı
• Resmî Gazete, 17 Şubat 2000, sayı 23967: Güç Faktörünün İyileştirilmesi ile İlgili Tebliğ’de Değişiklik

Mevzuat metinleri ve birim fiyat en son Ekim 2026’da kontrol edildi.